Sách: Đường Đi Nhiều Ngõ (6)

Phần 6:

QUẠ THUA KIỆN

 

Trải qua nhiều đời, dòng họ quạ rất đau lòng bởi người ta gán cho mình nhiều tội, nào là đem lại điềm xấu đến cho con người, nào là đốt nhà người, gây tai họa v.v. Quạ không hiểu tại sao? Việc này phải trình lên Trạng thì mới rõ được.

Một hôm tiết mùa hè oi bức, quạ thấy Trạng ngồi trên tảng đá, dựa lưng vào gốc cây, quạt phe phẩy, thỉnh thoảng đặt quạt lên đùi, mắt đăm chiêu nhìn lên cành cây như suy tư một điều gì đó quan trọng.

Quạ lấy hết can đảm bay đậu trước mặt Trạng, Trạng giật mình, liền cầm quạt lên như định đuổi quạ đi.

Quạ liền thưa:

– Thưa cụ Trạng, lòng con có nỗi bất an muốn thưa hỏi Trạng, nhờ Trạng giải thích cho con.

Trạng cảm thấy việc cũng hay hay, bảo quạ:

– Chuyện gì, nói cho ta nghe thử?

Quạ tỏ vẻ kính lễ, thưa:

– Thưa Trạng, dòng họ bao đời con truyền thừa làm nghề thợ vẽ, một nghề lương thiện, có hại ai đâu. Thế mà…

Đến đây Trạng ngắt lời:

– Này, con quạ đen thủi đen thui kia, mày mang bộ lông như thế mà làm họa sĩ sao? Ta thấy các họa sĩ áo quần tươm tất, còn mặc đẹp nữa kia mà! Hẳn là ngươi khoe khoang.

Quạ tỏ vẻ buồn, thưa cụ Trạng:

– Ngày xửa ngày xưa, con kết bạn thân thiết với Công. Công có bộ lông cũng không đẹp gì, trong khi đó két, vàng anh, hoàng yến… có bộ lông cánh xanh đỏ vàng tía đẹp đẽ. Con mới tỏ lời với bạn Công: “Này bạn, chúng ta ăn mặc xoàng quá! Khi đi dự lễ hội, ca nhạc, múa hát, bạn bè ít tôn trọng. Để em vẽ lông cánh cho anh trước, sau đó anh vẽ lại cho em, như vậy có được không?”

Công đắc ý:

– Được lắm.

Thế là Quạ mài và pha đủ thứ phẩm màu một cách tỉ mỉ. Sau đó, Quạ vẽ cho Công một bộ lông cánh tuyệt đẹp. Công lấy làm hài lòng. Đến khi Công vừa mài xong phần mực đen, chưa kịp pha chế các màu khác thì bỗng nghe đàn chim Ụt bay qua đầu kêu réo inh ỏi.

Quạ hỏi:

– Tụi bây đang đi đâu đó?

Chim Ụt trả lời vội vã:

– Ăn đám cúng đình.

Quạ nghĩ nếu đợi anh Công vẽ xong bộ lông cánh thì lũ chim Ụt ăn hết phần ăn cúng thí mất.

Quạ ngó qua Công nói:

– Anh ạ! Để em đi ăn giỗ rồi về tính sau.

Công nghĩ Quạ quá tham ăn nên bực mình, bao nhiêu mực đen đem tạt hết lên mình Quạ, nên từ đó về sau, loài Quạ có bộ lông cánh đen thui.

 Đến đây, Trạng nói với Quạ:

– Bởi tính tham ăn, nên đành phải chịu xấu vậy, than thở cái gì nữa?

Quạ thấy Trạng nói lệch xa điều mình cần bày tỏ, nên thưa:

– Thưa cụ Trạng, ý của con không phải là chuyện này, mà chính là việc người ta bảo rằng, “mỗi khi Quạ kêu sẽ đem đến điều xấu cho người, như tai họa, chết chóc, v…v.” Tại sao lại như vậy, thưa Trạng?

Cụ Trạng hơi bí, bảo:

– Tại con có tiếng kêu không hay, khi con gọi đàn, gọi bạn, hay những lúc bị các loài chim khác tấn công, con đều kêu “họa…họa…”

Lời giải thích của Trạng không làm cho Quạ hài lòng. Thấy Quạ buồn bã, Trạng cũng thấy xót lòng, nên bảo:

– Này con! Con hãy đến thưa nói nỗi oan ức này với các vị Hòa thượng, câu trả lời của các vị Hòa thượng có lẽ sẽ làm cho con được hài lòng.

Quạ bay đến một ngôi chùa nọ, trông thấy một vị Hòa thượng già ngồi trên ghế, mắt lim dim, tay lần chuỗi hạt. Quạ làm như mình đã quen biết Hòa thượng từ lâu, bước từng bước đến trước mặt vị sư già, cúi đầu cung kính thưa:

– Thưa Ôn!

Như bị đánh thức bởi tiếng động, vị sư già dừng niệm chuỗi, mở đôi mắt nhìn Quạ:

– Có việc gì vậy, Quạ?

Khác với lời nói khẳng khái của quan Trạng, Quạ cảm thấy lòng nhẹ nhàng như được an ủi. Quạ thưa:

– Thưa Ôn! Người ta thấy con lông cánh đen đúa xấu xí, tiếng kêu quạ quạ của con không êm tai, nên gán cho con cái tội đem lại điềm xấu cho người như: chết chóc, tai họa, rủi ro. Thưa Ôn, Ôn chỉ dạy cho con để con có được niềm an ủi trong cuộc sống gian khổ này.

Hòa thượng mỉm cười bảo:

– Này con! Trước hết, Ôn nói với con về màu sắc. Đừng hiểu lần màu đen là xấu. Những vật vô tri vô giác như gỗ, đá, than v.v. những thứ có màu đen thường vượt trội hơn những thứ có các màu sắc khác. Hiện nay, ở các ngôi chùa, chùa nào cũng có vài bộ bàn ghế, và bộ bàn màu đen bóng bằng gỗ mun là đáng giá hơn cả; các đôi đũa bằng gỗ mun không dám dùng trong các bữa ăn bình thường, luôn được đem cất rất kỹ, chỉ được mang ra dùng vào các ngày lễ lớn của chùa, và cũng chỉ những vị Hòa thượng, Thượng tọa lớn mới được sử dụng. Gỗ mun còn chữa được bệnh băng huyết. Những loại đá có màu đen vẫn quý hơn các loại đá màu khác. Than đá mà không đen thì chỉ là tro mà thôi. Còn lại động vật như mèo, chó, ngựa, trâu… những con có màu đen là loại cao cấp. Mèo đen gọi là mèo mun. Chó đen gọi là chó mực. Ngựa đen gọi là ngựa ô…v…v… Còn các loại chim bay, như ai nuôi được con sáo đen, con nhồng, chim chèo bẻo là hơn các loại chim khác. Còn gà đen gọi là gà ô, loại gà này có giá trị hơn các loại gà có những màu lông khác. Lúc Mẹ vừa sinh Ôn, khi Ôn còn nằm trong nôi, những lúc Ôn tỉnh ngủ, mở mắt, thấy vắng mẹ, Ôn khóc, mẹ dù bận việc cũng chạy đến nắm tai nôi đưa qua đưa lại hát bài ru con:

‘Hờ ơi hớ hời hớ hời…

Khi còn thuở nhỏ tôi ở với cô

Cô đánh cô vả (hờ) cô xô về tôi về

Tôi về bắt ốc hái rau, bắn bông kéo vải (hờ) tôi giàu cô hơn cô.

Tôi giàu tôi có một cặp gà ô,

Đêm khuya nó gáy (hờ) cho cô chừng biết chừng.

Đứa cháu bị cô ruột đuổi về nhà làm, sau một thời gian làm ăn vất vả, dành dụm tiền mua được cặp Gà Ô đã là giàu rồi’.

Còn tiếng kêu “quạ quạ” của con người đời cũng đã hiểu lầm, con gọi đàn, kêu bạn bằng tên của con, bằng tiếng mẹ đẻ của con, người đời lại đổi “quạ quạ” thành “họa họa”, tức là tai họa. Ôn nghĩ rằng con có chút linh tính biết trước những điều xấu sẽ xảy ra. Nhưng người đời thường nói càn làm bướng, không chịu tin. Cuối cùng, khi tai họa xảy ra, lại đổ tội cho con mang tai họa đến. Còn việc người đời bảo con là kẻ đốt nhà thì thật quá phi lý. Con đâu có tay, làm sao có thể cầm lửa đốt nhà để trả thù. Mấy ông thầy cúng vong dùng từ “ác vàng”, “ác vàng” mới nghe tưởng là quạ lửa hay con quạ ác, nhưng thật sự từ “ác vàng” này hay lắm.Nó chỉ cho mặt trời buổi xế chiều sắp lặn, vầng nhật nhuốm màu đỏ ửng vàng, mây ráng đỏ hồng cũng là lúc ngày sắp hết. “Ác vàng tên ruổi, thỏ (mặt trăng) bạc thoi dong” là thế.

   Này con, Ôn nói với con điều mà con chưa từng nghe ai nói. Trong Kinh Thập Nhị Nhân Duyên Tường Thụy có khen con biết trước những điều xấu tốt sắp xảy ra. Ở đây, Ôn chỉ nói cho con những điềm tốt, để con sinh lòng hoan hỉ, quy kính Tam bảo, tạo phước điền cho đời này và đời sau. Con lắng lòng nghe kỹ: “quạ kêu bên phải nhằm ngày Vô minh thì vợ con vui vẻ. Gặp ngày Hành thì được an vui. Gặp ngày Thức thì mong muốn như ý, ngày Danh sắc thì được tài lộc, ngày Thọ được hợp ý, ngày Ái an lành. Ngày Hữu có người đến thăm. Ngày Sinh cầu gì được nấy.

   Quạ kêu bên trái nhằm ngày Vô minh, chắc chắn có người ở xa đến. Ngày Hành có tài lộc. Ngày Xúc có người nhà đến. Ngày Ái có tin vui. Ngày Hữu được an lành.

   Quạ kêu phương Bắc nhằm ngày Vô minh, chắc chắn có lợi. Ngày Hành có sự an lành. Ngày Thức may mắn hợp ý. Ngày Danh sắc được nghe những điều vui vẻ. Ngày Thọ được an lành. Ngày Ái không còn sự lệ thuộc. Ngày Hữu có y phục tài lợi. Ngày Sinh có người đến thăm hỏi. Ngày Lão tử tất cả an lành… Đó là những ngày con biết trước. Sao con? Có được toại ý không?

Quạ gục đầu ba cái như tạ ơn:

– Thưa Ôn! Con không ngờ con có được những diễm phúc như vậy. Con thành kính tạ ơn Sư Ôn. Cầu chúc Sư Ôn luôn được an tường. Con kính bái biệt.